محمدکاظم کاظمی


+ بیدل به سعی قزوه

 نگاهی به

«دیوان ابوالمعانی میرزا عبدالقادر بیدل دهلوی‌»

به کوشش علی‌رضا قزوه‌ 

 

نفسی چند، جدا از نظرت می‌گردم

باز می‌آیم و بر گرد سرت می‌گردم

بی تو با عالَم اسباب چه کار است مرا؟

موج این بحر، به ذوق گهرت می‌گردم

(بیدل)

این نقدی است بر کتاب دیگری از جناب قزوه که چاپ عکسی نسخه‌ای از بیدل است. خلاصه‌ای از این نقد، در حدّی که مجال مطبوعات اجازه می‌داد، در روز شنبه 26 تیرماه 1389 در روزنامه‌ی «جام جم‌» چاپ شد، با نام دیگری که البته انتخاب من نبود.

    اما متن حاضر، به واقع تحریر اولیه و مفصل این نقد است که در اصل برای وبلاگ آماده شد بود و گذاشته بودم تا بعد از چاپ نقد در روزنامه‌، در اینجا منتشر شود. اکنون آن را با اصلاحاتی تقدیم حضور دوستان می‌کنم‌.

    در اینجا بعضی سخنانی که در آن نقد روزنامه‌ای شرح و بسط کافی نیافته بود، با دلایل و شواهد بیشتری طرح شده است و امیدوارم که رفع‌کننده‌ی بعضی سوءتفاهم‌ها باشد. در مقابل بعضی نکات دیگر در مورد گوناگونی سبک نثر را که برای جناب قزوه خوشایند نیفتاده بود و توضیحات و اعتراض ایشان را پس از چاپ مطلب در پی داشت‌، در اینجا به اجمال و اشارت طرح می‌کنم و می‌گذرم‌، هرچند خود به همان پندار پیشین هستم و اگر ضرور افتد می‌توانم آنها را به طور مستقل به بحث بگیرم‌.

 

 

برداشت اول‌: یک صبح روشن‌

صبح شو ای شب‌، که خورشید من اکنون می‌رسد

عید مردم گو برو، عید من اکنون می‌رسد

       (بیدل‌)

و عید واقعی برای من‌، دیدن جمال کتابی است که به کوشش جناب علی‌رضا قزوه منتشر شده است‌، «دیوان ابوالمعانی میرزا عبدالقادر بیدل دهلوی‌». و این دیوان یک دیوان معمولی نیست‌; بلکه چاپ عکسی از یک نسخه‌ی خطی بسیار ارزشمند و معتبر است‌. این نسخه از از دیوان بیدل در کتابخانه‌ی رضا در رامپور هند محفوظ است و دستیابی بدان‌، آرزوی هر کسی است که می‌خواهد نسخه‌ای مطمئن از شعر بیدل را داشته باشد. 

 

...
ادامه‌ی مطلب
نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ۱۱:۳٠ ‎ب.ظ ; سه‌شنبه ٢٩ تیر ۱۳۸٩
کلمات کلیدی: بیدل و نقد کتاب
comment مهربانی‌ها () لینک

+ نسیم خوشنواز را یاری کنید

چندی پیش در همین وبلاگ، از درگذشت استاد بزرگ رباب، محمدرحیم خوشنواز خبر دادم. در آنجا گفتم که امروزه، فرزند او نسیم خوشنواز از رباب‌نوازان برجستة کشور است.

    نسیم خوشنواز چند روز پیش بر اثر سانحه‌‌ای در حوالی زابل دچار ضربه مغزی شد و اکنون در بیمارستانی در آن شهر در حالت کُما است.

     به راستی کسی هست که بتواند برای او کاری بکند؟ زمان خیلی سریع می‌گذرد و گذشت زمان در چنین وضعی به سود ما نیست.

    شماره دسترسی به او  این است: 09380465791 (0098)

    طبق آخرین خبر، وضعیت جسمی او پنجاه پنجاه است و همین هم بسی جای امیدواری دارد.

مانع کنونی هزینه‌ی انتقال و درمان او در مشهد یا تهران است که حدود هفت تا هشت میلیون تومان می‌شود و از توان همسرش که تنها فرد خانواده‌ی اوست، خارج است.

آیا مسئولان و مقامات کشور ما، نهادهای فرهنگی جمهوری اسلامی و نیز هموطنان خارج‌نشین و دیگر کسانی که تمکن مادی دارند، می‌توانند کاری برای او بکنند؟

هر کس که می‌تواند در گشودن این گره سهیم شود، با من تماس بگیرد.

نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ٥:۳٩ ‎ب.ظ ; دوشنبه ٢۸ تیر ۱۳۸٩
کلمات کلیدی: موسیقی افغانستان

+ نقدی بر «بیدل به انتخاب بیدل»

بر کتاب «بیدل به انتخاب بیدل» به کوشش شریف‌حسین قاسمی و علی‌رضا قزوه نقدی نوشته‌ام که در ویژه‌نامه کتاب نشریه «الف» از گروه نشریات همشهری چاپ شده است. این ویژه‌نامه با سردبیری سید عبدالجواد موسوی منتشر می‌شود. نشریه‌ای است وزین و از هر جهت سودمند برای آنان که سری در کتاب و کتاب‌خوانی دارند.

هم‌چنین این نقد به کوشش جناب ایشور داس در پایگاه انترنتی «کابل ناتهـ» نیز منتشر شده است و دوستانی که به مجله‌ی «الف» دسترس ندارند، می‌توانند آن را در آنجا بخوانند.

سپاسگزار این عزیزان هستم به سبب انتشار این نقد.

نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ۱۱:۳۸ ‎ق.ظ ; جمعه ٢٥ تیر ۱۳۸٩
کلمات کلیدی: بیدل و نقد کتاب

+ افتخارات ملی (هشت)

پیوندهای ما با مفاخر

شاید قدری ساده‌لوحانه باشد اگر کسی بدین افتخار کند که شبی در مهمانسرایی استراحت کرده است که سی سال پیش مثلاً استاد خلیلی یا غلام‌محمد غبار یا استاد فروزانفر یا دکتر شریعتی در آن استراحت کرده است‌.

   ولی ما در باب مفاخر فرهنگ و دانش بشری همین کار را می‌کنیم و مثلاً بدین مفتخریم که چندصد سال پیش از ما، در این شهر یا کشور، فلان انسان بزرگ می‌زیسته است‌. خوب می‌زیسته است که می‌زیسته است‌، به تو چه ربطی دارد؟

   بحث این است که به راستی چه پیوندی میان ما و آن شخص یا موضوع قابل افتخار باید برقرار باشد تا بتوانیم بدان مباهات کنیم‌؟ پیوند نَسبی‌؟ یا قومی و قبیله‌ای‌؟ یا جغرافیایی‌؟  

...
ادامه‌ی مطلب
نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ۱٢:۳٤ ‎ق.ظ ; جمعه ٢٥ تیر ۱۳۸٩
کلمات کلیدی: افتخارات ملی

+ همایش میراث مشترک مکتوب

شنبه این هفته همایش میراث مشترک مکتوب ایران و افغانستان بود در تهران از سوی کتابخانه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی ایران، با مهمانانی از دو کشور و البته بیشتر افغانستان.

     بر خلاف اغلب همایشهای تشریفاتی و بی‌ثمر که می‌بینیم، این همایش خوبی بود و جوّ فرهنگی خوبی بر آن حاکم بود. این از معدود همایشهایی بود که دوستان ایرانی را در هیأت یک برادر بزرگ‌تر که فقط دوست دارد نصیحت کند نمی‌دیدیم، بلکه یک گفتمان صمیمی، ولی جدی برگزار شد برای حفظ و زنده نگه داشتن میراث مکتوب. البته به مسایل عام فرهنگی هم پرداخته ‌شد، چنان که من در سخنرانی‌ام چنین کردم.

...
ادامه‌ی مطلب
نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ٤:۱٦ ‎ق.ظ ; پنجشنبه ۱٧ تیر ۱۳۸٩
کلمات کلیدی: گزارش

+ فصلی از کتاب «این قند پارسی»

کتاب «این قند پارسی» من اخیراً از چاپ برآمد. این کتاب را انتشارات عرفان (محمدابراهیم شریعتی افغانستانی) چاپ کرده است. در «این قند پارسی» به وضعیت زبان فارسی در افغانستان امروز و چالشها و موقعیتهای پیش روی آن پرداخته‌ام. فهرست کتاب چنین است:

     پیشینه و گستره‌

     افغانستان و فارسی دری‌

     فارسی در نگاه دولتمردان کشور

     فارسی و نظام اداری افغانستان‌

     از «فارسی‌» تا «دری‌»

     فارسی افغانستان و نهادهای آموزشی‌

     فارسی افغانستان و رسانه‌ها

     فارسی افغانستان و تحولات جدید

     مهاجرت و زبان فارسی افغانستان‌

     اصالت زبان و ضرورت آن‌

     راههای عملی پالایش و بهسازی زبان‌

     اصول برخورد با زبانهای دیگر

     امکانات و قابلیتهای بهسازی زبان‌

در اینجا یکی از فصلهای کتاب را تقدیم حضورتان می‌کنم. (عزیزانی که خواستار تهیه این کتاب هستند، می‌توانند توسط ایمیل با من تماس بگیرند.)

...
ادامه‌ی مطلب
نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ۱٢:٢٦ ‎ق.ظ ; پنجشنبه ۱٠ تیر ۱۳۸٩

+ حمیرا نکهت دستگیرزاده

مقام ادبی و علمی حمیرا نکهت دستگیرزاده بی‌نیاز از توصیف امثال من است. در هر مقام و محفلی، وجود و حضور او کافی است تا به خود ببالیم و به داشتن چنین سرمایه‌ای افتخار کنیم. این شاعر و پژوهشگر صمیمی، پرتلاش، خستگی‌ناپذیر و با همت ما اکنون با بیماری سختی دست و گریبان است، هرچند باری به او گفتم که «بعید می‌دانم حتی سرطان هم حریف این روحیة قوی و شاداب شما شود.»

همه با هم دعا می‌کنیم تا خداوند صحت و سلامتی را به این وجود شریف برگرداند و باز هم با حضور او در محافل و مجامع، به خود ببالیم و احساس سرافرازی کنیم.

نویسنده : محمدکاظم کاظمی ; ساعت ۳:۳٩ ‎ب.ظ ; چهارشنبه ٢ تیر ۱۳۸٩
کلمات کلیدی: شاعران فارسی و یادبودها